menopoz semptomları
meliz-galeri
Op. Dr. Meliz Onbaşıoğlu

MENOPOZ

Menopoz nedir

  • Menopoz, yumurtalık fonksiyonlarının durması nedeniyle adetlerin kalıcı olarak bitmesidir. Son adetin üzerinden en az 1 yıl geçtikten sonra, geriye dönük olarak tanı konulan bir durumdur.
  • Bu bir hastalık değil, yaşam süreci içindeki bir geçiş dönemidir.
  • Yaşam süresi uzadıkça kadınlar ömürlerinin yaklaşık 3’te birini bu dönem içerisinde geçirirler. Bu yüzden menopoz dönemindeki kadın sağlığı önem arz etmektedir.

 

Menopoz yaşı nedir

Ortalama menopoz yaşı kişiden kişiye değişkenlik göstermekle birlikte ülkemizde 48-50 arasıdır. Genetik faktörler menopozda etkilidir. Ailedeki kadınların menopoza girme yaşı(anne, teyze, kızkardeş, abla) bizim menopoza girme yaşımızı da etkiler.

 

Menopoz çeşitleri

Doğal menopoz: Herhangi bir müdahale olmadan 45 yaş sonrası menopoza girilmesi.

Cerrahi menopoz: Yumurtalıkların her ikisinin de herhangi bir sebeple cerrahi olarak çıkarılması neticesinde oluşan menopoz.

Erken menopoz: 40 yaş öncesinde menopoza girilmesi.

 

Menopoza geçiş dönemi

Menopoza girmeden önceki yıllarda östrojen düzeyinin azalmasına bağlı olarak birtakım adet düzensizlikleri görülebilir. Öncelikle adet miktarında ve süresinde azalma, daha sonra adet sıklığında artma ve sonra da adet sıklığında azalma oluşabilir.

 

Menopozada görülen şikayetler

(İlk 2 yıl en fazladır, şiddeti giderek azalır)

-Sıcak basması, gece terlemeleri

-Uyku bozuklukları

-Duygu-durum değişiklikleri(sinirlilik, ağlama krizleri, depresyon)

-Unutkanlık, konsantrasyon eksiklikleri

-Ciltte meydana gelen kollajen azalmasına bağlı gerginliğin azalması, ciltte ve tırnaklarda incelme

-Vaginal kuruluk, ilişki sırasında ağrı, yanma, cinsel isteksizlik

-Sık idrara çıkma, sık idrar yolu enfeksiyonu

-Vücuttaki yağ dağılımının göbek etrafında birikmesi

 

 Menopozda oluşabilecek problemler nelerdir

Osteoporoz: Kemik, yapım ve yıkımın birlikte olduğu dinamik bir dokudur. Menopoz sonrası östrojenin de azalmasıyla yıkımdaki artış artar. Bu sebeple kemik erimesinin görüldüğü, risk altında olunan bir durumdur.

Kalp damar hastalıkları: Östrojen düzeyinin düşmesiyle kolesterol düzeyleri artar, kalp krizi ve inme riski erkekler ile eşit düzeye gelir.

 

Menopoz döneminde yaşam tarzında nasıl değişiklikler olmalı

-Dengeli beslenme, kilo kontrolü

-Egzersiz

-Sigaranın bırakılması

 

Menopoz döneminde hangi kontroller ihmal edilmemeli

-Jinekolojik muayene ve ultrason

Smear

-Mammografi ve meme ultrasonu

-Kemik yoğunluğu ölçümü

-Kan tetkikleri (kan şekeri ve kan yağları ölçümü)

-Ayrıca günlük 1200 mg kalsiyum ve 800 U D vitamini takviyesi yapılmalıdır

 

Menopozda tedavi nasıl olmalı

  • Amaç, yaşam kalitesini arttırmak ve hastanın hayatının bundan sonraki sürecini sağlıklı bir şekilde devam ettirmesini sağlamaktır.
  • Tedavi, kişiye özgüdür.
  • Tedavideki en önemli unsur, eksik olan östrojeni yerine koymaktır.
  • Hormon tedavisi almasında sakınca olmayan, menopozun üzerinden 10 yıl geçmemiş, şikayeti olan, hayat kalitesi bozulan kadınlarda ve erken menopozda, östrojen veya östrojen+progesteron içeren hormon ilaçları kullanılabilir.

 

Hormon tedavisinin faydaları

-Ateş basmaları azalır

-Kemik kaybını engeller

 

Hormon tedavisi ne zaman kullanılmaz

-Meme, rahim kanseri gibi hormon ilişkili kanser geçirenlerde

-Emboli(pıhtı atma) riski olanlarda kullanılmaz

Hormon tedavisi; rahmi olan kadınlarda östrojen ve progesteron birlikte verildiğinde 5 yıllık kullanım sonrası meme kanseri riskini 10000’de 8 oranında arttırır.

Rahmi olmayan kadınlarda rahmi korumak için verdiğimiz progesterona ihtiyaç olmadığı için tedavide tek başına östrojen kullanılır.

Östrojen tek kullanıldığı zaman 7 yıl meme kanserinde herhangi bir risk artışına sebep olmaz.

Erken menopoza giren kadınlarda; ileride bekleyen osteoporoz gibi risklerden korumak için doğal menopoz yaşına kadar hormon tedavisi uygulanır.

 

Transdermal Patch’ler

Ağızdan alınan hormon ilaçları karaciğerden geçerek atıldıkları için karaciğeri yorabilirler ve karaciğer hastalığı olanlarda kullanılmazlar.

Ancak cilde yapıştırılan ve deri yoluyla emilen ilaçlar, sindirim sistemine geçişi olmadığı için bu yönden daha avantajlıdırlar.

 

Hormon dışındaki tedavi seçenekleri

-Hormon tedavisi alamayan ateş basması olan kadınlarda SSRI tipi anti-depresanlar da kullanılabilir.

-Bitkisel tedaviler: Soya proteinleri, Black cohosh vb(etkinlik? güvenirlik?)

Share on facebook
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on linkedin
Share on email

SORULARINIZI İLETİN